17 Ocak 2017 Salı

Mimar Sinan - Şehzade Mehmet Külliyesi


Bu içerikte Mimar Sinan'ın çıraklık eseri Şehzade Camii'yi ele alıyoruz. İsterseniz metin halinde okuyabilir isterseniz hazırladığımız videoyu izleyebilirsiniz.


Mimar Sinan'ın çıraklık eserim dediği bu külliye 1.Süleyman tarafından Saruhan'da Sancak Beyliği yaparken ölen oğlu Şehzade Mehmed adına yaptırılmıştır. Külliye alanına önce 22 yaşında ölen Şehzade Mehmed' in türbesi inşa edildi. Caminin yapımı ise 1543-1548 yılları arasında sürdü. Ayrıca külliyenin içerisinde; medrese, tabhane, imaret, sıbyan mektebi de bulunmaktadır. Bu yapı Mimar Sinan'ın ilk Selatin Külliyesi (Sultanların yaptırdığı Camilere verilen ad.) dir.





            Mimar Sinan, Cami ve türbeleri bir tarafa diğer külliye yapılarını bir tarafa konumlandırarak yeni bir deneme yapmış ve daha önce ki dönemlerde Osmanlı Mimarisinde gelişi güzel yerleştirilen bu yapıları bir düzen halinde yerleştirmiştir. Ayrıca yapı İstanbul'un merkezine konumlandırılmıştır. Külliye içerisinde ; Şehzade Mahmud ve Rüstem Paşa türbeleri de bulunmaktadır.
            Camiye göz atacak olursak merkezi plan sisteminde yapılmıştır. İki minareli ve avluludur. Pek çok özelliğinin yanı sıra en çok da avlulu olma özelliğiyle Edirne Üç Şerefeli Cami ile benzerlik gösterir. 


Ana kubbe dört yönden yarım kubbelerle desteklenmiştir. Yarım kubbelerin ise eksedralarla desteklendiğini görüyoruz. Köşelerde ise kuleler kullanılmıştır. İşte bütün bu sistem bir kademelenme yaratmakta ve yapıya piramidal bir görüntü kazandırmaktadır. Yapıya aynı zamanda is odaları yerleştirilmiş, böylece caminin içerisinde yanan kandil ve mumların isleri buraya toplanarak bunlardan mürekkep elde edilmiştir. Isıtma, havalandırma ve akustik gibi pek çok probeleme de çözüm getirilmiştir. Örneğin Akustik problemi için kubbe içerisine cam kavanozlar yerleştirilmiştir.


            Avluda ise mahfillerin yer alması daha önce karşılaşmadığımız bir durumdur. Muhtemelen Mimar Sinan yapının içinden yer kazanmak istemiş ve bu yüzden böyle bir uygulamaya gitmiştir. Ayrıca avluda üç kapı bulunmaktadır. Birisi Taç Kapıdır. Diğer ikisi de doğu ve batıda yer alır. Taç Kapı ise Anadolu Selçuklu Taç Kapılarını hatırlatır. Avlu duvarlarında ise çeşmelere yer verilmiştir.
            Yapının süslemelerine gelecek olursak Mimar Sinan'ın daha önce hiç bir camisinde taş üzerinde bu kadar süsleme yaptırdığı görülmemiştir. Şehzade Mehmed'in Türbesi de Cami kadar süslü yapılmıştır. 


Caminin minberi mermerdendir ve ajur tekniği ile yapılmıştır. Minaresinde taş üzerine yapılmış yoğun bir süsleme vardır ve bu özellik Mimar Sinan'ın sadece bu eserinde görülür. Anadolu Selçuklu Taç kapılarına benzeyen taç kapı ise devasa boyutlara sahip olmasının yanı sıra mukarnas kavsaralarla hareketlendirilmiş ve süslenmiştir. Son olarak Şehzade Mehmed'in türbesinde ahşaptan bir taht bulunmaktadır.

Yorum Gönder

Ne düşünüyorsun ?

 
Sanat Tarihçi © 2017 -